درسهایی از تحلیل گفتمان
۳. تعریف گفمان از دیدگاه تئون وان دایک (Teun A. van Dijk)
«گفتمان رویدادی ارتباطی است که شامل متن، گفتار، شناخت اجتماعی و بافت اجتماعی میشود.»
توضیح
در مدل اجتماعی–شناختی:
– گفتمان بدون مدلهای ذهنی (Mental Models) قابل فهم نیست.
– ایدئولوژیها از طریق گفتمان در ذهنها تثبیت میشوند.
– رسانهها نقش محوری در هژمونیک سازی گفتمان دارند.
– گفتمان شامل متن و گفتار است. این دو از دیدگاه سوسور چنین بیان شده اند:
– سوسور بر مبنای دو ویژگی، لانگ و پارول را از هم جدا میکند: یکی اینکه لانگ، امری اجتماعی است در مقابل، پارول امری فردی. و دیگر اینکه، لانگ امری ذاتی و ضروری است و پارول امری، عرضی و تصادفی.
– متن (Text) در بافت اجتماعی (Social Context) متولد می شود.
منبع
Van Dijk, T. A. (1998). Ideology: A multidisciplinary approach. Sage Publication
