تعریف گفتمان از دیدگاه روث وداک (Ruth Wodak)

تعریف گفتمان

«گفتمان مجموعه‌ای از کنش‌های زبانی و اجتماعی است که به‌صورت تاریخی، نهادی و اجتماعی تثبیت شده‌اند.»

توضیح

محورهای مهم دیدگاه روث وداک درباره گفتمان:

• گفتمان صرفاً پدیده زبانی نیست.
• گفتمان یک کنش اجتماعی در بستر “تاریخ” و “قدرت” تعریف می‌شود.
• دیدگاه روث وداک عمدتاً در چارچوب “رویکرد تاریخی-گفتمانی” (Discourse-Historical Approach) شکل گرفته است. وی بر این باور است که گفتمان‌ها همواره در زمینه‌های اجتماعی، سیاسی و تاریخی خاصی تولید و درک می‌شوند و به نوبه خود، بر این زمینه‌ها تأثیر می‌گذارند.
• گفتمان صرفاً بازتاب‌دهنده واقعیت نیست، بلکه خود واقعیت را می‌سازد.
• برای فهم یک گفتمان، باید زمینه تاریخی که گفتمان در آن شکل گرفته است را به دقت بررسی کرد.
• گفتمان عرصه‌ای برای اعمال قدرت، مشروعیت‌سازی و بازتولید سلطه است.
• برای درک پیچیدگی‌های گفتمان، باید از دانش رشته‌های مختلف مانند زبان‌شناسی، تاریخ، جامعه‌شناسی و علوم سیاسی بهره گرفت.
• گفتمان‌ها همواره حامل ایدئولوژی هستند.

منبع

Wodak, R., & Meyer, M. (2009). Methods of Critical Discourse Analysis (2nd ed.). Sage.