جمعبندی دیدگاههای اندیشمندان غربی درباره گفتمان
مفهوم گفتمان در سنت اندیشمندان غربی، صرفاً یک مقوله زبانی نیست؛ بلکه پدیدهای اجتماعی، سیاسی و فرهنگی تلقی میشود که در بستر قدرت و کنشهای انسانی شکل میگیرد. هر اندیشمند با توجه به رویکرد نظری خود، بر وجهی خاص از این مفهوم متمرکز شده است؛ از پیوند دانش و قدرت در اندیشه فوکو تا تأکید شاراودو بر نهاد و موقعیت ارتباطی. جدول زیر مهمترین دالهای اساسی هر یک از این اندیشمندان را در یک نگاه جمعبندی میکند.
| ردیف | اندیشمند | دالهای اساسی |
|---|---|---|
| ۱ | فوکو | دانش/قدرت، امکانپذیری معنا |
| ۲ | وان دایک | شناخت، ایدئولوژی، رسانه |
| ۳ | فرکلاف | زبان بهمثابه کنش اجتماعی |
| ۴ | لاکلاو و موفه | سیاست معنا، هژمونی |
| ۵ | جی | هویت و کنش اجتماعی |
| ۶ | وداک | تاریخمندی گفتمان |
| ۷ | شاراودو | نهاد و موقعیت ارتباطی |